Η ανδρικότητα και ο κινηματογράφος της Αιγύπτου στη νέα ταινία του Μοχάμεντ Μουστάφα
Η νέα ταινία του Μοχάμεντ Μουστάφα, “Big Boys Don’t Cry”, έχει συγκεντρώσει αρκετή προσοχή, αναδεικνύοντας μια βαθιά ανθρωπολογική και κοινωνιολογική προσέγγιση στην ανδρικότητα. Ο σκηνοθέτης, αυτοπροσδιοριζόμενος ως φεμινιστής και διανοούμενος, εξερευνά τη σχέση του με μια υπερμασκαλινικότητα που τον προδιαθέτει να αναρωτιέται τι τον ελκύει σε αυτό το φαινόμενο.
Από την αρχή του πρότζεκτ το 2016, ο Μουστάφα αποσκοπούσε να παρατηρήσει και να κατανοήσει την ανδρική συμπεριφορά σε διάφορα κοινωνικά περιβάλλοντα. Η διαδικασία αυτή δεν περιορίστηκε στην επιφάνεια, αλλά ανάγκασε τον σκηνοθέτη να αξιολογήσει και τις δικές του αντιλήψεις για την ανδρικότητα.
Η ταινία εξελίχθηκε σταδιακά κατά τη διάρκεια τριών ετών, καθώς η σχέση του με τους άντρες που παρακολουθούσε εμβάθυνε. Μιλώντας για την διαδικασία της παραγωγής, ο Μουστάφα αναφέρει: “Δεν νόμιζα ότι υπήρχε συναισθηματική καμπύλη στην ταινία. Ήταν πολύ θεματική και διανοητική. Στο τέλος, όμως, ανακάλυψα ότι η συναισθηματική καρδιά της ταινίας είναι πραγματικά η φιλία μας.”
Η άδεια πρόσβασης στους συμμετέχοντες για το υλικό που αφορά τις προσωπικές τους ιστορίες ήταν καθοριστική, καθώς οι άντρες είχαν τη δυνατότητα να ζητήσουν την αφαίρεση υλικού κατά τη διάρκεια της επεξεργασίας. “Εκείνη η εμπιστοσύνη κερδήθηκε, δεν μου δόθηκε,” υπογραμμίζει ο Μουστάφα.
Η αναγνώριση των ανδρικών συναισθημάτων
Εντύπωση προκαλεί η απόφαση του σκηνοθέτη να αποκλείσει τις γυναίκες από τη διαδικασία, θέλοντας να καταγράψει τους άνδρες σε ένα καθαρά αρσενικό περιβάλλον. Συγκρίνει αυτή την επιλογή με την παρατήρηση σε ένα αποδυτήριο, υποστηρίζοντας πως η παρουσία γυναικών θα “άλλαζε την εξίσωση”.
Οι ερωτήσεις που έθεσε ο Μουστάφα στην ταινία του ξεπερνούν τα σύνορα της Αιγύπτου. Ενώ η ανδρικότητα μπορεί να προσλαμβάνει διαφορετικές μορφές σε διάφορους πολιτισμούς, οι περιορισμοί στην εκφραστικότητα των ανδρών χαρακτηρίζονται ως παγκόσμιο φαινόμενο. “Το μόνο συναίσθημα που επιτρέπεται στους άνδρες είναι η οργή,” σημειώνει. “Φανταστείτε πόσο διαστρεβλωμένη είναι η ανδρική ψυχή λόγω αυτής της καταπίεσης.”
Επιστροφή στο CineGouna
Η πρεμιέρα της ταινίας στο El Gouna αποτέλεσε μια σημαντική επιστροφή στην ανάπτυξή της, καθώς ο Μουστάφα είχε φέρει το πρότζεκτ στο CineGouna, προτού εκδηλωθεί η υποστήριξη από το Doha Film Institute, το Red Sea Film Fund και το Robert Bosch Foundation της Γερμανίας. “Είναι μια στιγμή ολοκλήρωσης,” αναφέρει, προσθέτοντας ότι ανυπομονεί να δείξει την ταινία στο κοινό της Αιγύπτου, αν και αισθάνεται λίγο νευρικός.
Κλείνοντας τη συζήτηση, ο Μουστάφα τονίζει την ανάγκη για φιλμικές παραγωγές με λιγότερο προϋπολογισμό και μεγαλύτερο καλλιτεχνικό ρίσκο. “Πρέπει να λέμε τις ιστορίες μας στο κοινό μας,” καταλήγει, υπογραμμίζοντας τη σημασία της αυθεντικής έκφρασης στον αγώνα που συνεχίζεται για την κατανόηση και τον επαναπροσδιορισμό της ανδρικότητας.
